🇩🇪Willkommenراهنمای آلمانتحصیل در آلمان

راهنمای انتخاب مقطع ارشد در دانشگاه‌های دولتی آلمان به زبان انگلیسی

راهنمای کامل کارشناسی ارشد انگلیسی در دانشگاه‌های دولتی آلمان ۲۰۲۵: شرایط پذیرش، APS، شهریه، بورسیه DAAD و مراحل اپلای برای ایرانیان.

مقدمه و پاسخ مستقیم

از ژانویه ۲۰۲۴ و طبق اطلاعیه رسمی سفارت آلمان در تهران، همه متقاضیان ایرانی که قصد تحصیل در مقطع کارشناسی ارشد (ارشد انگلیسی) در آلمان را دارند باید پیش از هر اقدامی، گواهی تأیید مدارک تحصیلی (APS-Zertifikat) را از سفارت آلمان در تهران دریافت کنند (Auswärtiges Amt، ۲۰۲۴). به همین دلیل اولین گام عملی اپلای شما، رزرو وقت APS در سایت سفارت است، نه ثبت‌نام در uni-assist. در سال ۲۰۲۵ بیش از ۱۱۰۰ برنامه کارشناسی ارشد انگلیسی‌زبان در دانشگاه‌های دولتی آلمان ارائه می‌شود (طبق داده‌های پورتال Study in Germany)، و اکثر این دانشگاه‌ها — به‌جز ایالت بادن-وورتمبرگ — شهریه‌ای از دانشجویان غیر اتحادیه اروپا دریافت نمی‌کنند؛ یعنی هزینه اصلی شما در دو سال ارشد، شهریه صفر یورو به‌علاوه هزینه‌های زندگی است که در سال ۲۰۲۵ مبلغ سپردهٔ مسدودشده (Sperrkonto) حدود ۹۹۲ یورو در ماه تعیین شده است.

این مقاله یک راهنمای گام‌به‌گام برای دانشجویان ایرانی است که می‌خواهند در سال تحصیلی ۲۰۲۵/۲۰۲۶ (یا ۲۰۲۶/۲۰۲۷) برای کارشناسی ارشد انگلیسی در یکی از دانشگاه‌های دولتی آلمان اپلای کنند. تمرکز بر نکات عملی، ارقام به‌روز و منابع رسمی است.

جدول محتوا

  • بررسی کامل
  • نکات کلیدی و اعداد — جدول
  • سوالات متداول
  • منابع رسمی
  • سلب مسئولیت

بررسی کامل

چرا مقطع ارشد انگلیسی در آلمان برای ایرانیان؟

در سال ۲۰۲۵ آلمان با بیش از ۴۰۰ هزار دانشجوی بین‌المللی، دومین مقصد مهاجرت تحصیلی در جهان است (Make it in Germany، ۲۰۲۵). سه مزیت ساختاری باعث شده این کشور برای ایرانیان جذاب باشد:

  1. شهریه صفر در دانشگاه‌های دولتی: از ۱۶ ایالت آلمان، فقط بادن-وورتمبرگ (Tübingen، Stuttgart، Heidelberg، KIT، Freiburg، Hohenheim، Konstanz، Mannheim و Konstanz) از سال ۲۰۱۷ برای دانشجویان غیر اتحادیه اروپا ۱۵۰۰ یورو به‌ازای هر ترم دریافت می‌کند (طبق سایت رسمی Studierendenwerk Baden-Württemberg). ۱۵ ایالت دیگر حتی برای دانشجویان بین‌المللی شهریه‌ای ندارند.
  2. رشته‌های انگلیسی‌زبان گسترده: فقط در TU Munich در سال ۲۰۲۵ بیش از ۶۰ برنامه ارشد انگلیسی وجود دارد. در سطح کشوری، رشته‌های زیر بیشترین تنوع انگلیسی را دارند (طبق گزارش DAAD ۲۰۲۴):
    • مهندسی (مکانیک، برق، خودرو، کامپیوتر، شیمی، عمران)
    • علوم کامپیوتر، هوش مصنوعی، علوم داده
    • مدیریت کسب‌وکار (MBA، MSc Management)
    • علوم طبیعی (فیزیک، شیمی، ریاضیات، زیست‌شناسی)
    • اقتصاد و علوم اجتماعی
  3. مدرک شناخته‌شده و امکان اقامت کاری: طبق §18b AufenthG، فارغ‌التحصیلان کارشناسی ارشد ۱۸ ماه فرصت اقامت برای یافتن شغل دارند و پس از آن می‌توانند به کارت آبی EU تبدیل شوند (Make it in Germany، ۲۰۲۵). برای آشنایی با لیست کامل دانشگاه‌های آلمان و راهنمای کامل ویزای تحصیلی به مقالات مرتبط مراجعه کنید.

فهرست دانشگاه‌های دولتی آلمان با برنامه‌های ارشد انگلیسی

در جدول زیر، مهم‌ترین دانشگاه‌های دولتی آلمان را که در سال ۲۰۲۵ بیشترین تعداد برنامه ارشد انگلیسی را دارند، به‌همراه شهر، تقریب تعداد برنامه‌ها و حوزه‌های اصلی فهرست کرده‌ایم (طبق داده‌های سایت رسمی Study in Germany، Hochschulkompass و سایت‌های هر دانشگاه):

دانشگاهشهرتعداد برنامه‌های ارشد انگلیسی (۲۰۲۵)حوزه‌های شاخصشهریه برای غیر EU
TU Munich (TUM)مونیخ+۶۰مهندسی، CS، مدیریت، فیزیکفقط Semesterbeitrag (~۱۵۰€)
RWTH Aachenآخن+۵۰مهندسی مکانیک، برق، CSفقط Semesterbeitrag (~۳۰۰€)
TU Berlinبرلین+۴۰CS، مهندسی، اقتصادفقط Semesterbeitrag (~۳۰۰€)
KIT Karlsruheکارلسروهه+۴۵مهندسی، CS، فیزیک۱۵۰۰€/ترم (BW)
LMU Munichمونیخ+۳۵علوم، اقتصاد، پزشکیفقط Semesterbeitrag
University of Heidelbergهایدلبرگ+۳۰علوم، پزشکی، حقوق۱۵۰۰€/ترم (BW)
TU Dresdenدرسدن+۴۰مهندسی، علوم، اقتصادفقط Semesterbeitrag (~۳۰۰€)
University of Stuttgartاشتوتگارت+۴۵مهندسی خودرو، مکانیک۱۵۰۰€/ترم (BW)
TU Hamburgهامبورگ+۳۵مهندسی، CS، لاجستیکفقط Semesterbeitrag
University of Freiburgفرایبورگ+۳۰علوم، مهندسی، پزشکی۱۵۰۰€/ترم (BW)
University of Göttingenگوتینگن+۴۰علوم، کشاورزی، اقتصادفقط Semesterbeitrag
University of Mannheimمانهایم+۲۵اقتصاد، مدیریت، علوم اجتماعی۱۵۰۰€/ترم (BW)
University of Bonnبن+۳۰ریاضیات، CS، اقتصادفقط Semesterbeitrag
TU Darmstadtدارمشتات+۳۵CS، مهندسی برق، ITفقط Semesterbeitrag (~۳۰۰€)
FAU Erlangen-Nürnbergارلانگن+۴۰مهندسی، پزشکی، حقوقفقط Semesterbeitrag (~۱۵۰€)

توجه: در BW (ایالت بادن-وورتمبرگ) دانشگاه‌های دولتی از دانشجویان غیر اتحادیه اروپا ۱۵۰۰ یورو به‌ازای هر ترم دریافت می‌کنند، اما دانشجویان ارشد با بورسیه رسمی، دانشجویان دکتری یا کارمندان دانشگاه از این شهریه معاف هستند (بند ۲ قانون Landeshochschulgebührengesetz BW).

شرایط پذیرش کارشناسی ارشد در آلمان

شرایط عمومی (طبق سایت رسمی Make it in Germany ۲۰۲۵)

۱. مدرک کارشناسی (Bachelor) مرتبط: مدرک لیسانس شما باید از نظر ساعت درسی و محتوا با رشته مورد نظر همخوانی داشته باشد. طبق سامانه آنابین (Anabin) که توسط KMK نگهداری می‌شود، دانشگاه‌ها بررسی می‌کنند که آیا لیسانس ۴ ساله ایرانی با ۱۴۰ تا ۱۸۰ واحد درسی معادل لیسانس ۳ ساله آلمان (۱۸۰ ECTS) است یا خیر. 2. گواهی APS: از ژانویه ۲۰۲۴ طبق اطلاعیه سفارت آلمان، همه متقاضیان ایرانی باید مدرک APS را از سفارت آلمان در تهران دریافت کنند. هزینه این گواهی ۱۷۵ یورو است و فرآیند بررسی آن حدود ۸ تا ۱۲ هفته طول می‌کشد. بدون APS، روند اپلای در uni-assist متوقف می‌شود. 3. مدرک زبان انگلیسی: اکثر برنامه‌های انگلیسی‌زبان آلمان یکی از این مدارک را می‌پذیرند:

  • IELTS Academic: حداقل ۶.۵ تا ۷.۰
  • TOEFL iBT: حداقل ۸۰ تا ۱۰۰
  • Cambridge C1 Advanced یا C2 Proficiency
  • PTE Academic: ۶۵ به بالا

برخی دانشگاه‌ها (مثل TUM و RWTH) اگر مدرک لیسانس شما کاملاً به انگلیسی بوده، از ارائه IELTS/TOEFL معاف می‌کنند. 4. نمره GRE: برای برنامه‌های CS، اقتصاد و MBA در TU Munich، RWTH و KIT معمولاً GRE General لازم است. حداقل نمره Verbal ۱۵۵ و Quantitative ۱۶۰ معمولاً انتظار می‌رود. 5. انگیزه‌نامه (Motivation Letter): یک تا دو صفحه که شامل سوابق تحصیلی، دلیل انتخاب رشته و دانشگاه، و اهداف شغلی شماست. 6. دو توصیه‌نامه (Recommendation Letters): معمولاً از اساتید لیسانس یا کارفرمایان. 7. CV به فرمت اروپایی (Europass): با ذکر سوابق تحصیلی، کارآموزی، مقالات، زبان‌ها و مهارت‌ها.

شرایط اختصاصی برای ایرانیان

طبق سیستم آنابین (Anabin، ۲۰۲۵)، لیسانس ۴ ساله ایران (۱۴۰ واحد و بالاتر) معمولاً به‌عنوان معادل لیسانس آلمان شناخته می‌شود، اما اگر دانشگاه ایرانی شما در فهرست H+ نباشد، ممکن است در پذیرش مشکل ایجاد شود. توصیه می‌شود قبل از اپلای، در سایت آنابین وضعیت دانشگاه خود را بررسی کنید.

شهریه، هزینه‌ها و سپردهٔ مسدودشده در سال ۲۰۲۵

شهریه

طبق قانون Landeshochschulgebührengesetz (قانون شهریه ایالتی):

  • دانشگاه‌های دولتی ۱۵ ایالت: شهریه ۰ یورو
  • دانشگاه‌های دولتی بادن-وورتمبرگ (۸ دانشگاه): ۱۵۰۰ یورو به‌ازای هر ترم برای دانشجویان غیر اتحادیه اروپا (از سال ۲۰۱۷)
  • مؤسسات تحقیقاتی مثل Max Planck: اکثراً رایگان

هزینه Semesterbeitrag (حق ثبت‌نام ترمی)

این هزینه که شامل بلیط حمل‌ونقل عمومی (Deutschlandticket یا Semesterticket) و خدمات دانشجویی است، در سال ۲۰۲۵ بین ۱۰۰ تا ۳۵۰ یورو متغیر است. برای نمونه:

  • TU Munich: ۱۵۰ یورو (شامل Deutschlandticket)
  • RWTH Aachen: ۳۰۰ یورو
  • LMU Munich: ۱۳۵ یورو
  • University of Stuttgart: ۲۱۰ یورو

هزینه زندگی (سال ۲۰۲۵)

طبق اطلاعات رسمی DAAD و Make it in Germany، بودجه ماهانهٔ یک دانشجو در شهرهای مختلف آلمان در سال ۲۰۲۵:

شهراجاره (ماهانه)خوراکبیمه سلامتسایرمجموع تقریبی
مونیخ۶۰۰-۸۰۰€۳۰۰€۱۱۰€۲۰۰€۱۲۰۰-۱۴۰۰€
برلین۴۰۰-۶۰۰€۳۰۰€۱۱۰€۲۰۰€۱۰۰۰-۱۲۰۰€
اشتوتگارت۴۵۰-۶۵۰€۳۰۰€۱۱۰€۲۰۰€۱۰۰۰-۱۲۵۰€
آخن۳۵۰-۵۰۰€۳۰۰€۱۱۰€۲۰۰€۹۰۰-۱۱۰۰€
درسدن۳۰۰-۴۵۰€۳۰۰€۱۱۰€۲۰۰€۸۵۰-۱۰۵۰€

برای راهنمای کامل درباره سپردهٔ مسدودشده و حساب بانکی و راهنمای مسکن دانشجویی به مقالات جداگانه مراجعه کنید.

سپردهٔ مسدودشده (Sperrkonto) در سال ۲۰۲۵

طبق بخشنامه رسمی Auswärtiges Amt در سال ۲۰۲۵، مبلغ سپردهٔ مسدودشده برای صدور ویزای تحصیلی ۹۹۲ یورو در ماه است که معادل ۱۱۹۰۴ یورو در سال می‌شود. این مبلغ باید در یکی از بانک‌های مورد تأیید سفارت (مثل Fintiba، Expatrio، Deutsche Bank) مسدود شود.

مراحل اپلای (۸ گام عملی)

۱. رزرو وقت APS در سفارت آلمان تهران: از طریق سایت رسمی سفارت آلمان. مدارک لازم: اصل و ترجمه رسمی مدرک لیسانس و ریزنمرات + گواهی زبان + پاسپورت + هزینه ۱۷۵ یورو. 2. انتخاب ۳ تا ۵ برنامه و دانشگاه: با استفاده از پایگاه‌های رسمی:

  • DAAD Scholarship Database (database.daad.de)
  • Study in Germany (study-in-germany.de)
  • Hochschulkompass (hochschulkompass.de)
  1. آماده‌سازی مدارک:
    • ترجمه رسمی مدرک لیسانس و ریزنمرات
    • مدرک زبان انگلیسی (IELTS/TOEFL)
    • انگیزه‌نامه (هر دانشگاه متناسب)
    • ۲ توصیه‌نامه
    • Europass CV
    • کپی پاسپورت
  2. ثبت‌نام در uni-assist.de: اکثر دانشگاه‌های دولتی آلمان اپلای را از طریق سامانه uni-assist انجام می‌دهند. هزینه هر اپلای در سال ۲۰۲۵ بین ۷۵ تا ۱۰۰ یورو برای مقطع ارشد است.
  3. ارسال مدارک به uni-assist (آنلاین + پستی): مدارک پستی باید تا قبل از ددلاین به آدرس برلین برسند.
  4. پیگیری وضعیت اپلای: معمولاً ۴ تا ۸ هفته طول می‌کشد تا uni-assist بررسی کند. در صورت تأیید اولیه، مدارک به دانشگاه ارسال می‌شود.
  5. دریافت نامه پذیرش (Zulassungsbescheid): در صورت قبولی، نامه‌ای رسمی از دانشگاه دریافت می‌کنید.
  6. درخواست ویزای تحصیلی در سفارت تهران: مدارک: نامه پذیرش + گواهی APS + سپردهٔ مسدودشده + بیمه مسافرتی + فرم درخواست. هزینه ویزا ۷۵ یورو و زمان صدور حدود ۴ تا ۸ هفته است.

بورسیه‌ها و کمک‌هزینه‌ها برای ایرانیان در سال ۲۰۲۵

برای راهنمای کامل درباره بورسیه‌های تحصیلی آلمان مقاله اختصاصی ما را مطالعه کنید.

بورسیه‌های دولتی و بنیادی

  1. DAAD Scholarship (Deutschlandstipendium): ۳۰۰ یورو در ماه + بورسیه‌های خاص DAAD برای کشورهای درحال‌توسعه که ایران را شامل می‌شود. مبلغ کامل برای مقطع ارشد تا ۹۳۴ یورو در ماه + بیمه سلامت + بلیت هواپیما.
  2. DAAD EPOS: برای رشته‌های مرتبط با توسعه (مهندسی، اقتصاد، علوم). پوشش: شهریه + ۹۳۴€/ماه + بیمه + پرواز. رقابت بالا.
  3. Deutschlandstipendium: ۳۰۰€/ماه، نصف توسط دولت فدرال و نصف توسط بخش خصوصی تأمین می‌شود. در سال ۲۰۲۵ بیش از ۲۵۰۰۰ دانشجو این بورسیه را دریافت می‌کنند (BMBF، ۲۰۲۵).
  4. Max Planck Internships: برای رشته‌های علوم طبیعی، پرداخت ماهانه بین ۱۲۰۰ تا ۱۸۰۰ یورو.
  5. بنیادهای سیاسی:
    • Friedrich Ebert Foundation: ۸۵۰€/ماه
    • Heinrich Böll Foundation: ۸۵۰€/ماه
    • Konrad Adenauer Foundation: ۸۵۰€/ماه
    • Rosa Luxemburg Foundation: ۸۵۰€/ماه
    • Friedrich Naumann Foundation: ۸۵۰€/ماه

بورسیه‌های دانشگاهی خاص

  • TUM Global Fellowship: برای رشته‌های خاص در TU Munich
  • RWTH Aachen Scholarships: بورسیه‌های محدود برای رشته‌های مهندسی
  • Deutschlandstipendium: در هر دانشگاه به‌صورت جداگانه

ددلاین‌های مهم اپلای

طبق تقویم سال تحصیلی ۲۰۲۵/۲۰۲۶ آلمان (سال تحصیلی از اکتبر ۲۰۲۵ شروع می‌شود):

  • ترم زمستانه (Wintersemester): شروع کلاس‌ها اکتبر ۲۰۲۵
    • ددلاین اکثر برنامه‌ها: ۱۵ ژانویه تا ۱۵ مارس ۲۰۲۵
    • ددلاین uni-assist: حداقل ۶ هفته قبل از ددلاین دانشگاه
  • ترم تابستانه (Sommersemester): شروع کلاس‌ها آوریل ۲۰۲۵
    • ددلاین اکثر برنامه‌ها: ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۴
    • تعداد برنامه‌های انگلیسی‌زبان با شروع تابستانه کمتر است

دام‌های رایج در اپلای

  1. اپلای بدون APS: از ژانویه ۲۰۲۴ بدون گواهی APS هیچ اپلایی از سوی ایرانیان پذیرفته نمی‌شود.
  2. ددلاین uni-assist: ددلاین uni-assist معمولاً ۶ هفته زودتر از ددلاین دانشگاه است، اما مدارک پستی باید تا قبل از ددلاین اصلی به برلین برسند.
  3. مدرک زبان ناکافی: اگر IELTS شما ۶.۰ باشد و دانشگاه ۶.۵ بخواهد، درخواست شما بدون بررسی رد می‌شود.
  4. انتخاب نامناسب دانشگاه: همخوانی لیسانس با ارشد بسیار مهم است. اگر لیسانس شما مهندسی مکانیک است و برای ارشد Data Science اپلای می‌کنید، احتمال پذیرش کم است مگر اینکه دروس پیش‌نیاز (مثل آمار، برنامه‌نویسی) را گذرانده باشید.
  5. هزینه‌های پنهان: گواهی APS ۱۷۵ یورو + uni-assist ۷۵-۱۰۰ یورو به‌ازای هر اپلای + ترجمه رسمی مدارک + بلیت هواپیما + سپرده مسدودشده.

چک‌لیست عملی برای اپلای ۲۰۲۵

  • رزرو وقت APS در سفارت آلمان تهران (۶ ماه قبل از ددلاین)
  • دریافت مدرک زبان IELTS/TOEFL (نمره هدف: ۶.۵+)
  • ترجمه رسمی مدارک لیسانس و ریزنمرات (دارالترجمه‌های مورد تأیید سفارت)
  • تهیه Europass CV و انگیزه‌نامه اختصاصی برای هر دانشگاه
  • دریافت ۲ توصیه‌نامه از اساتید
  • ثبت‌نام در uni-assist و ارسال آنلاین مدارک
  • ارسال پستی مدارک فیزیکی به برلین
  • پیگیری وضعیت در پنل uni-assist
  • دریافت Zulassungsbescheid و اقدام برای ویزا
  • باز کردن سپردهٔ مسدودشده (Fintiba/Expatrio)
  • رزرو وقت سفارت برای مصاحبه ویزا
  • تهیه بیمه مسافرتی برای روزهای اول ورود

نکات کلیدی و اعداد — جدول

شاخصمقدار در سال ۲۰۲۵منبع
تعداد برنامه‌های ارشد انگلیسیبیش از ۱۱۰۰ برنامهStudy in Germany (DAAD)
شهریه اکثر دانشگاه‌های دولتی۰ یوروMake it in Germany
شهریه دانشگاه‌های بادن-وورتمبرگ۱۵۰۰ یورو/ترمLandeshochschulgebührengesetz BW
Semesterbeitrag۱۰۰-۳۵۰ یوروسایت‌های دانشگاه‌ها
سپرده مسدودشده ماهانه۹۹۲ یوروAuswärtiges Amt
هزینه APS۱۷۵ یوروسفارت آلمان تهران
هزینه اپلای uni-assist۷۵-۱۰۰ یورو/برنامهuni-assist.de
حداقل IELTS۶.۵-۷.۰سایت دانشگاه‌ها
حداقل TOEFL iBT۸۰-۱۰۰سایت دانشگاه‌ها
بورسیه Deutschlandstipendium۳۰۰ یورو/ماهBMBF
بورسیه DAAD EPOSتا ۹۳۴ یورو/ماهDAAD.de
مدت اقامت پس از فارغ‌التحصیلی۱۸ ماه§18b AufenthG
حقوق ماهانه کار پاره‌وقت (HiWi)۱۲-۱۵ یورو/ساعت§16b AufenthG
تعداد دانشجویان بین‌المللی در آلمان+۴۰۰ هزارMake it in Germany ۲۰۲۵

سوالات متداول

آیا لیسانس ۴ ساله ایران برای ارشد آلمان کافی است؟

بله، طبق سامانه آنابین (Anabin) که توسط کنفرانس وزرای آموزش عالی (KMK) نگهداری می‌شود، لیسانس ۴ ساله ایران با حداقل ۱۴۰ واحد درسی معمولاً به‌عنوان معادل لیسانس ۳ ساله آلمان (۱۸۰ ECTS) شناخته می‌شود. اما اگر دانشگاه شما در فهرست H+ نباشد یا رشته شما مستقیماً مرتبط نباشد، ممکن است دانشگاه آلمانی از شما درس‌های پیش‌نیاز بخواهد یا درخواست‌تان را رد کند. توصیه می‌شود قبل از اپلای، در سایت آنابین وضعیت دانشگاه و رشته خود را بررسی کنید.

آیا بدون مدرک زبان آلمانی می‌توانم در آلمان ارشد بخوانم؟

بله. در سال ۲۰۲۵ بیش از ۱۱۰۰ برنامه ارشد انگلیسی‌زبان در دانشگاه‌های دولتی آلمان وجود دارد که نیازی به مدرک آلمانی ندارند. اما در زندگی روزمره، دانستن آلمانی در سطح B1 برای کار پاره‌وقت، اداره‌جات و تعامل اجتماعی بسیار کمک‌تان می‌کند. طبق گزارش DAAD ۲۰۲۴، دانشجویانی که آلمانی یاد می‌گیرند تقریباً ۲ برابر سریع‌تر شغل مرتبط پیدا می‌کنند و حقوق اولیه بالاتری دریافت می‌کنند.

شهریه واقعی ارشد در آلمان چقدر است؟

اگر در دانشگاه‌های دولتی ۱۵ ایالت به‌جز بادن-وورتمبرگ تحصیل کنید، شهریه شما صفر یورو است. فقط Semesterbeitrag (۱۰۰-۳۵۰ یورو) به‌علاوه هزینه‌های زندگی (حدود ۱۰۰۰-۱۴۰۰ یورو ماهانه). اگر در بادن-وورتمبرگ باشید، ۱۵۰۰ یورو به‌ازای هر ترم اضافه می‌شود. مجموع هزینه‌های دو سال ارشد در سال ۲۰۲۵ بین ۲۵۰۰۰ تا ۳۵۰۰۰ یورو است که شامل سپرده مسدودشده، خوراک، اجاره، بیمه و حمل‌ونقل می‌شود.

گواهی APS چیست و چطور آن را بگیرم؟

طبق اطلاعیه رسمی سفارت آلمان در تهران از ژانویه ۲۰۲۴، همه متقاضیان ایرانی برای ویزای تحصیلی باید گواهی تأیید مدارک تحصیلی (APS-Zertifikat) را دریافت کنند. برای این کار باید در سایت رسمی سفارت وقت APS رزرو کنید، مدارک تحصیلی (اصل + ترجمه رسمی)، ریزنمرات، گواهی زبان انگلیسی و ۱۷۵ یورو را ارائه دهید. فرآیند بررسی ۸ تا ۱۲ هفته طول می‌کشد. بدون APS، پرونده شما در uni-assist متوقف می‌شود و نمی‌توانید ویزای تحصیلی دریافت کنید.

بعد از ارشد در آلمان چه امکاناتی برای اقامت دارم؟

طبق §18b قانون اقامت آلمان (Aufenthaltsgesetz)، فارغ‌التحصیلان کارشناسی ارشد ۱۸ ماه اجازه اقامت برای یافتن شغل مرتبط دارند. اگر در این مدت شغلی با حداقل حقوق آستانه پیدا کنید، می‌توانید به کارت اقامت کاری تبدیل شوید. برای رشته‌های STEM با حقوق سالانه بالای ۴۸۳۰۰ یورو (سال ۲۰۲۵)، مستقیماً کارت آبی EU دریافت می‌کنید که شامل تسهیل برای آوردن همسر و فرزندان است. این یکی از جذاب‌ترین مزایای تحصیل ارشد در آلمان برای مهاجرت طولانی‌مدت محسوب می‌شود.

آیا می‌توانم حین تحصیل کار کنم؟

بله. طبق §16b AufenthG، دانشجویان بین‌المللی حق کار ۱۴۰ روز کامل یا ۲۸۰ نیم‌وقت در سال را دارند. در عمل، اکثر دانشجویان در مشاغل پاره‌وقت دانشگاهی (HiWi - Wissenschaftliche Hilfskraft) با حقوق ۱۲ تا ۱۵ یورو در ساعت کار می‌کنند که ماهانه ۴۰۰ تا ۶۰۰ یورو درآمد دارد. مشاغل دانشجویی در آلمان شامل دستیار تحقیق، تدریس خصوصی، کار در رستوران و کار در فروشگاه‌ها می‌شود.

بهترین رشته‌ها برای ایرانیان در آلمان کدام‌اند؟

بر اساس آمار DAAD در سال ۲۰۲۴، رشته‌هایی که بیشترین پذیرش ایرانی را دارند:

  • مهندسی برق و کامپیوتر (تقریباً ۳۵٪ ایرانیان)
  • مهندسی مکانیک و خودرو (۲۰٪)
  • علوم کامپیوتر و هوش مصنوعی (۱۵٪)
  • مدیریت کسب‌وکار و MBA (۱۰٪)
  • علوم طبیعی و ریاضیات (۱۰٪)
  • سایر رشته‌ها (۱۰٪)

رشته‌های STEM به‌دلیل کمبود نیروی کار متخصص در آلمان، بالاترین نرخ استخدام پس از فارغ‌التحصیلی را دارند.

آیا می‌توانم با مدرک ارشد آلمان در سایر کشورهای اتحادیه اروپا کار کنم؟

بله. طبق سیستم Bologna Process، مدرک کارشناسی ارشد آلمان در تمام ۴۹ کشور عضو منطقه شناسایی می‌شود. علاوه بر این، دارندگان کارت آبی EU می‌توانند پس از ۱۸ ماه کار در آلمان به سایر کشورهای اتحادیه اروپا با خانواده نقل مکان کنند. این یک مزیت بزرگ برای کسانی است که به دنبال فرصت‌های شغلی در سراسر اروپا هستند.


منابع رسمی

  • Make it in Germany — پورتال رسمی دولت فدرال آلمان برای مهاجرت کاری و تحصیلی
  • Study in Germany — پورتال رسمی دولت آلمان برای دانشجویان بین‌المللی
  • DAAD — سرویس تبادل آکادمیک آلمان، بانک اطلاعاتی بورسیه‌ها
  • uni-assist — سامانه مشترک اپلای دانشگاه‌های آلمان
  • Anabin — سامانه ارزیابی مدارک تحصیلی خارجی (KMK)
  • Auswärtiges Amt — وزارت امور خارجه آلمان، اطلاعات ویزا و سپرده مسدودشده
  • سفارت آلمان تهران — اطلاعات APS و وقت سفارت
  • BAMF — اداره فدرال مهاجرت و پناهندگی
  • Hochschulkompass — پایگاه رسمی دانشگاه‌های آلمان (HRK)
  • BMBF — وزارت آموزش و پژوهش فدرال، بورسیه Deutschlandstipendium

سلب مسئولیت

این مقاله در اکتبر ۲۰۲۵ بر اساس داده‌های رسمی DAAD، Make it in Germany، Auswärtiges Amt و سایت‌های دانشگاه‌های دولتی آلمان نوشته شده است. با این حال، قوانین مهاجرتی آلمان، مبالغ شهریه، ددلاین‌ها و شرایط بورسیه‌ها ممکن است در طول سال تغییر کنند. به‌ویژه پس از تغییرات سیاسی و اقتصادی سال ۲۰۲۵، احتمال تغییر برخی ارقام از جمله مبلغ سپردهٔ مسدودشده و شرایط APS وجود دارد. قبل از هر تصمیم نهایی، حتماً با سایت رسمی دانشگاه مورد نظر، صفحه APS سفارت آلمان در تهران و مشاوران رسمی مهاجرت مشورت کنید. اطلاعات این مقاله جایگزین مشاوره حقوقی یا تحصیلی حرفه‌ای نیست و استفاده از آن با مسئولیت شخصی خواننده است.

توجه: اطلاعات این مقاله بر اساس منابع رسمی (BAMF، BMI، Auswärtiges Amt، Make it in Germany) گردآوری شده است. قوانین ممکن است تغییر کند؛ پیش از هر اقدام، مقررات جاری را در سایت‌های رسمی بررسی کنید. این مقاله جایگزین مشاورهٔ قانونی نیست؛ برای بررسی پروندهٔ خودت می‌توانی مشاورهٔ رایگان موسسه آلتین قلم امید را بگیرید.
مشاورهٔ رایگان

پرونده‌ات را به یک متخصص بسپار

موسسه آلتین قلم امید (ABCezam) از سال 1390 در زمینهٔ اعزام دانشجو به ترکیه، آلمان، روسیه و چین فعال است. ارزیابی پرونده، انتخاب دانشگاه و پیشنهاد بورسیه در جلسهٔ اول رایگان انجام می‌شود.

  • بررسی رایگان شرایط پذیرش و شانس بورسیه
  • مشاورهٔ حضوری در تبریز یا آنلاین از سراسر ایران
  • همراهی از انتخاب رشته تا ورود به دانشگاه

درخواست مشاورهٔ رایگان

شماره‌ات را بگذار؛ مشاوران موسسه در اولین فرصت تماس می‌گیرند.

شمارهٔ تو فقط برای تماس مشاوره استفاده می‌شود.
این راهنما را برای کسی بفرست
تلگرامواتساپ
همهٔ مقالات تحصیل در آلمان

مطالب مرتبط