سفارت جمهوری فدرال آلمان در تهران از تاریخ ۱ اکتبر ۲۰۲۶ (۹ مهر ۱۴۰۵) فرآیند دریافت ویزای دوره زبان (Visum für Sprachkurs) را به سامانه «لیست انتظار» (Warteliste) در پورتال TLScontact منتقل کرده است. این تغییر به معنی لغو نوبت‌دهی مستقیم از طریق وب‌سایت سفارت است و تمام متقاضیان ایرانی باید ابتدا در سیستم TLS ثبتنام کنند، در صف قرار بگیرند و پس از دریافت دعوت، پرونده را در مرکز ویزای TLS در تهران تحویل دهند. بر اساس اطلاعیه رسمی Auswärtiges Amt، این ویزا برای دوره‌هایی صادر میشود که حداقل ۱۸ ساعت در هفته تدریس داشته باشند و حداکثر مدت اعتبار آن یک سال است؛ تمدید در داخل آلمان تنها در صورت پیشرفت مدرک زبان امکان‌پذیر است.
بررسی کامل
تغییر فرآیند: از نوبت‌دهی سفارت به لیست انتظار TLS
تا سپتامبر ۲۰۲۶، متقاضیان ویزای دوره زبان مستقیماً از طریق وب‌سایت سفارت آلمان در تهران (نوبت‌دهی آنلاین) زمان‌بندی می‌کردند. از اکتبر ۲۰۲۶، سفارت اعلام کرده که تمام درخواست‌های ویزای ملی (D) از جمله دوره زبان، باید از طریق «لیست انتظار» در پورتال TLScontact ثبت شوند. به گزارش Auswärtiges Amt، این اقدام برای مدیریت حجم بالای درخواستها و شفاف‌سازی صف انجام شده است.
مراحل جدید:
- ثبتنام در پورتال TLScontact ایران و ایجاد پروفایل
- انتخاب دسته ویزا: «National Visa – Language Course»
- ورود در لیست انتظار (Warteliste) و دریافت شماره صف
- منتظر ماندن تا دریافت ایمیل دعوت برای تحویل پرونده
- مراجعه به مرکز TLS تهران با پرونده کامل در تاریخ مقرر
- ثبت بیومتری و پرداخت کارمزد ویزا (۷۵ یورو)
- انتظار برای تصمیم‌گیری (معمولاً ۴ تا ۱۲ هفته)
نکته: کارشناسان موسسه آلتین قلم امید وضعیت صف و زمان‌بندی تقریبی نوبت‌ها را به‌صورت روزانه رصد می‌کنند و به متقاضیان در انتخاب بهترین زمان اپلای راهنمایی می‌کنند.
تفاوت با ویزای کارت شانس (Chancenkarte)
بسیاری از متقاضیان ویزای دوره زبان را با کارت شانس (§20a AufenthG) اشتباه می‌گیرند. تفاوت‌های اصلی:
| ویژگی | ویزای دوره زبان (§16f AufenthG) | کارت شانس (§20a AufenthG) |
|---|---|---|
| هدف اصلی | یادگیری زبان آلمانی تا سطح B2/C1 | جستجوی کار با امتیازهای سن، زبان، تحصیل، تجربه |
| پیشنیاز زبان | حداقل A1 (معمولاً در ایران) | حداقل A1 آلمانی یا B2 انگلیسی + |
| امتیاز سن/تحصیل | ندارد | دارد (سیستم امتیاز ۶ جزئی) |
| حق کار حین دوره | حداکثر ۲۰ ساعت در هفته (فقط در تعطیلات) | ۲۰ ساعت در هفته + دو هفته آزمایشی کار کامل |
| تمدید به اقامت کاری | پس از B2 و یافتن شغل مرتبط | مستقیم به اقامت کاری در صورت یافتن شغل |
| مدت اعتبار اولیه | حداکثر ۱۲ ماه | ۱۲ ماه (قابل تمدید ۲ سال) |
منبع: Make it in Germany – "Chancenkarte" و "Sprachkursvisum".
پیش‌نیازهای مالی: بلاک یا تعهد رسمی
برای ویزای دوره زبان، متقاضی باید تأمین معاش را برای کل مدت اقامت پیش‌بینی شده ثابت کند. بر اساس مقررات ۲۰۲۶:
- سپرکنتو (Sperrkonto): مبلغ ۹۳۴ یورو در ماه (مجموع ۱۱٬۲۰۸ یورو برای ۱۲ ماه) در حساب مسدود شده در بانک‌های معتبر آلمان (مانند Fintiba، Expatrio، Coracle).
- تعهد رسمی (Verpflichtungserklärung): فرم ABH از یک ضامن مقیم آلمان (شهروند، حامل کارت آبی، یا مجوز اقامت دائم) که درآمد ماهانه حداقل ۱٬۳۰۰ یورو داشته باشد.
- بورسیه رسمی: مدرک بورسیه DAAD یا بورسیه‌های دولتی دیگر که هزینه‌های زندگی را پوشش دهد.
سفارت تهران در اطلاعیه خود تأکید کرده که «صورت‌حساب بانکی ساده» بدون بلاک شدن مبلغ، پذیرفته نمی‌شود.
پیش‌نیازهای زبانی و تحصیلی
- حداقل سطح A1: گواهی معتبر گوته، تالک، او اس دی (ÖSD) یا telc که حداکثر ۶ ماه پیش از اپلای صادر شده باشد.
- پذیرش در موسسه زبان معتبر: مدرک ثبتنام (Anmeldung) در دوره‌ای با حداقل ۱۸ ساعت تدریس در هفته (Vollzeitkurs). دورههای آنلاین، نیمه‌وقت، یا کمتر از ۱۸ ساعت پذیرفته نمیشوند.
- برنامه تحصیلی شفاف: نامه انگیزه (Motivationsschreiben) که توضیح دهد چرا زبان در آلمان یاد می‌گیرید و برنامه پس از دوره چیست (مطالعه، آوسبیلدونگ، کار).
نکته: کارشناسان موسسه آلتین قلم امید لیست موسسات زبان معتبر BAMF را با پذیرش شما تطبیق می‌دهند تا از رد پرونده به دلیل موسسه نامعتبر جلوگیری شود.
بیمه درمان و مدارک جانبی
- بیمه درمان سفر: برای مراحل اول ویزا، بیمه مسافرتی با پوشش حداقل ۳۰٬۰۰۰ یورو (معتبر در تمام شنگن) الزامی است.
- بیمه کامل آلمان: پس از ورود و ثبت آدرس، باید به بیمه قانونی (TK، AOK، Barmer) یا خصوصی معتبر بپیوندید.
- سابقه سوابق: گواهی عدم سوء‌پیشینه (Führungszeugnis) از ایران و آلمان (در صورت اقامت پیشین).
- پاسپورت: معتبر حداقل ۱۵ ماه پس از تاریخ ورود پیش‌بینی شده.
دلایل رایج رد پرونده
- دوره زبان کمتر از ۱۸ ساعت در هفته یا موسسه فاقد گواهی BAMF
- عدم ارائه سپرکنتو یا تعهد رسمی معتبر
- گواهی زبان منقضی شده (بیش از ۶ ماه)
- نامه انگیزه کلی و کپی‌شده بدون برنامه مشخص
- عدم تطابق اطلاعات فرم با مدارک ضمیمه
- پاسپورت با اعتبار کمتر از ۱۵ ماه
نکات کلیدی و اعداد — جدول
| مورد | جزئیات ۲۰۲۶ | منبع رسمی |
|---|---|---|
| کارمزد ویزا | ۷۵ یورو (پرداخت در TLS به ریال به نرخ روز) | Auswärtiges Amt |
| حداقل ساعات تدریس هفته | ۱۸ ساعت (Vollzeit) | §16f AufenthG |
| حداکثر مدت ویزای اولیه | ۱۲ ماه | BAMF / Auswärtiges Amt |
| مبلغ سپرکنتو ماهانه | ۹۳۴ یورو (مجموع ۱۱٬۲۰۸ یورو برای ۱۲ ماه) | BAföG-Satz ۲۰۲۶ |
| حداقل درآمد ضامن (تعهد) | ۱٬۳۰۰ یورو ماهانه خالص | ABH München |
| سطح زبان پیشنیاز | A1 (گوته/تلک/اواسدی) | Goethe-Institut |
| زمان پردازش پرونده | ۴ تا ۱۲ هفته | سفارت آلمان تهران |
| حق کار حین دوره | ۲۰ ساعت هفته (فقط تعطیلات) | §16f AufenthG |